Tajemnica przedsiębiorcy nie może być „abstrakcyjna”

Wnioskodawca zażądał od Dyrektor Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego PZH – Państwowego Instytutu Badawczego (NIZP PZH–PIB) w Warszawie udostęnienia kopii dokumentów „Marketing Information Form” (Aneks IV do EU Administrative Procedure of OCABR) związanych z wydaniem dwóch decyzji o zwolnieniu z kontroli seryjnej wstępnej: z 26 grudnia 2020 r. nr BS/635/2020 i z 29 grudnia 2020 r. nr BS/636/2020.

Przekaż 1,5% podatku Watchdogowi!

Wystarczy, że wpiszesz nasz numer KRS 0000181348 w swoim rozliczeniu podatkowym.

Dyrektor Instytutu odmówił udostępnienia informacji, powołując się na art. 5 ust. 2 u.d.i.p. (tajemnica przedsiębiorcy). Organ twierdził, że w dokumentach są dane mające wartość ekonomiczną (m.in. liczba zwolnionych opakowań, planowany termin wprowadzenia do obrotu, termin ważności), a dodatkowo wskazywał na wymogi poufności związane z akredytacją i procedurami jakości laboratorium (ISO/IEC 17025, procedury wewnętrzne).

Wyrok WSA

WSA w Warszawie (II SA/Wa 1282/23) oddalił skargę wnioskodawcy, uznając, że organ prawidłowo wykazał przesłanki tajemnicy przedsiębiorcy (materialną – wartość gospodarcza danych i ryzyko wykorzystania przez konkurencję; formalną – działania na rzecz poufności, m.in. procedury i zobowiązania poufności w laboratorium). Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną.

Wyrok NSA

NSA skargę kasacyjną uwzględnił (III OSK 1908/24), uchylając wyrok WSA oraz decyzję Dyrektora NIZP PZH–PIB. W swoim orzeczeniu NSA wskazał:

• Ograniczenie jawności z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. (tajemnica przedsiębiorcy) jest wyjątkiem i musi być wykazane konkretnie, precyzyjnie i niewątpliwie.
• Tajemnica przedsiębiorcy wymaga ustaleń w odniesieniu do zindywidualizowanego przedsiębiorcy, a nie „abstrakcyjnej” oceny, że jakieś dane „mogą być” cenne rynkowo.
• Przesłanka formalna (wola utrzymania poufności) dotyczy przedsiębiorcy, a nie wewnętrznych procedur poufności organu; samo powołanie się na normy jakości i procedury Instytutu/laboratorium nie zastępuje wykazania działań poufnościowych po stronie przedsiębiorcy.
• Organ powinien był przeprowadzić rzetelne postępowanie wyjaśniające, w tym (co do zasady) pozyskać stanowisko/oświadczenie konkretnego przedsiębiorcy i zebrać dowody pozwalające ocenić, czy przesłanki tajemnicy rzeczywiście zachodzą.
• NSA wskazał też, że nie da się chronić jako tajemnicy informacji już publicznie ujawnionych; organ powinien wyjaśnić, czy dane znane publicznie (np. publikacje dot. szczepień) są tożsame z tym, czego dotyczy wniosek.

W konsekwencji sprawa wraca do organu: ma ponownie rozpoznać wniosek i przeprowadzić postępowanie zgodnie ze wskazaniami NSA.